Орал мектептеріндегі мобильдік телефондар. Қалдыру немесе тыйым салу. Барлығын: «қолдағандарды» да, «қарсыларды» да анықтаймыз

Оқушылардың ата-аналары қымбат смартфондарға қарсы, бірақ балалармен байланыс жасау міндетті.Бала бірінші сыныпта ма, оныншы сыныпта ма, маңызды емес. Бірақ байланыс құралы көптеген ата-аналар үшін қаржы жағынан қарапайым және қолжетімді болуы тиіс.

«Сабақтарда телефондарды қолданбауға тырысады, кейде, мұғалім мүмкіндік беретін жағдайлар болады, бірақ бұл сирек» Артем Букреевтің фотосф

«Қала мектептерінде, әсіресе бастауыш сыныптарда, оқушылар сабаққа смартфоннан соңғы үлгідегі айфонға дейін қымбат ұялы телефондар әкеледі». Бұл туралы оқушылардың ата-аналары, «Ақжайық-адалдық алаңы»жобалау кеңсесінің жетекшісі Әлия Салиева айтты.

— Бұл балаларды сабақтан алаңдатып қана қоймай, мұндай қымбат гаджеттер жоқ басқа балалардың қызғанышын тудырады. Балалар арасында телефон моделі кімде «қымбаты» бір-бірімен салыстыру орын алады. Олар бір-бірін телефоны бойынша бөле бастайды. Сондықтан ата-аналар сабақ кезінде қымбат телефондарға тыйым салуды қалайды. Бірақ баламен ұялы байланыс ұстау үшін, ата – аналар сенсорлық емес қарапайым батырмалы телефондар ұсынады, – деді Әлия Салиева.

Ата-аналармен, мұғалімдермен, оқушылармен, білім беру саласындағы сарапшылармен сөйлесіп, бұл жағдайда бәрі бірдей емес екендігі түсінікті болады. Бұл мәселе алғаш рет талқыланбайды. Екі жыл бұрын ҚР Білім және ғылым министрлігі мектепке дейінгі және орта білім департаментінің директоры Шолпан Қаринова қазақстандық оқушылардың ұялы телефондарды оқу мақсаттарында, қазақстандық басылымдардың біріне пайдалану мәселесіне түсініктеме берді, — «Бүгінгі таңда ұялы телефондарды пайдалану немесе пайдаланбау мәселесі БҒМ құзыретіне жатпайды. Жалпы, осы телефондарды пайдалануға тыйым салатын бірде — бір құжат жоқ», – деді Шолпан Қаринова.

Шолпан Қаринованың айтуынша, әр мектепте ішкі тәртіп ережелері болады, бұл құжатта бір оқу орнының ішінде белгілі бір ережелерді қарастыру мүмкіндігі бар.

Орал қаласының білім беру бөлімі басшысының міндетін атқарушы Батиқа Пайдина «Қазір бұл жағдай барлық жағынан қарастырылып жатыр және келесі оқу жылының басында қандай да бір шешім қабылданатын болады», – деді.

— Бірақ бәрі оңай емес екенін түсіну керек. Өйткені көптеген ата-аналар мұғалімдер сияқты ұялы телефондарға қарсы емес, керісінше. Қаланың кейбір мектептерінде, белгілі бір сабақтарда ұялы телефондарды пайдалануға рұқсат етіледі. Сонымен қатар, біз оқушы денсаулық жағдайына байланысты оқулықтарды алып, оларды электронды түрде өз смартфоныңызда ұстай алатын жағдайларды да жоққа шығара алмаймыз. Мұндай жағдай болды, оқушының омыртқасына ота жасады, енді оған ауыр көтеруге болмайды, ал кітап салынған мектеп арқа қаптары, өздеріңіз білесіздер – жеңіл емес, — деді Батиқа Пайдина.

Батиқа Пайдинаның айтуынша, келісім шартқа оқушылардың ата-аналары мен мектеп әкімшілігі арасында ұялы телефондарды пайдалану туралы пункт қосуға болады.

Осы фактіні негізге ала отырып, осындай толықтыруларды әзірлеу кезінде мектеп оқушыларының мобильдік құрылғыларды пайдаланудың барлық артықшылықтарын ескеру қажет. Бұл мектеп әкімшілігін, сынып жетекшілері мен оқушылардың ата-аналарын кейбір дилеммаға әкеледі. Ұялы байланыс, планшеттер, қол сағаттар және басқа гаджеттер мемлекеттік деңгейде пайдалануға рұқсат етілген, сондықтан оларға тыйым салу іс жүзінде мүмкін емес.

Әлия Молдағұлова атындағы №38 мектеп-лицейінің директоры Шынар Сағынғалиева, олардың мектебінде сабақ барысында ұялы телефондардың рұқсат етілмейтінін айтты.

— Біздің мектепте интернет жақсы, интерактивті тақталар мен ноутбуктер бар. Ал сабақтарда телефондарды пайдаланбауға тырысады, әрине, мұғалім телефонды бере алатын жағдайлар болады, бірақ бұл сирек жағдайларда және ашық сабақтар кезінде. Балалар мұндай ережелерге түсіністікпен қарайды және қажетсіз ұялы телефонды пайдаланбауға тырысады, — деді Шынар Сағынғалиева.

Ал, оқушылар мен олардың ата-аналары бұл мұғалімдерге қалай қарайды? Біз олардың кейбірінің пікірлерін білдік (аты-жөні басылым кейіпкерлерінің өтініші бойынша өзгертілді,автордың. ескерт.).

Азамат Қуанышқалиев, информатика мұғалімі: «Бүгінгі таңда ұялы телефон-ақпарат, білім алудың табиғи тәсілі. Оны тыйым салмай, білім беру процесіне енгізу керек.»

Мұғалімдер сабақта интернетке кіріп, білім беру ресурстарын пайдалану үшін телефондар қажет деп санайды. // Фото Артем Букреев

Жанна Рахимова, – 7 сынып оқушысы: «Біздің мектепте сабақтарда ұялы телефондарға тыйым салынған және менің ойымша, бұл дұрыс. Әрқайсысында ұялы телефон бар, бірақ біз оны үзілісте пайдалана аламыз, немесе егер оқу күнінің соңында ата-аналарға қоңырау шалу қажет болса. Есесіне алаңдамаймыз, ешкім қымбат телефонымен «мақтана алмайды».»

Анна Потапова, – 9 сынып оқушысы мен бірінші сынып оқушысының анасы:» Мен мектептегі ұялы байланысқа қарсы емеспін, мен сенсорлық телефондарға қарсымын. Өйткені, баламен басты байланыс және оның бақылауда болуы.»

Руслан Қарағойшин, – бірінші сынып оқушыларының әкесі: «Мен қазір жаппай цифрландыру уақыты екенін түсінемін, бірақ біздің сыныпта балалар телефонсыз жүр. Біз оларды солай қарсы аламыз және шығарып саламыз. Бірақ жоғары сыныптарда болсын телефон, ал оларсыз болмас.»

Расул Мұратов, – тарих пәнінің мұғалімі: «Шынымен де қауіп бар — гаджеттерде балалар мен жасөспірімдерді коммуникациялап алмау. Оларды қарқынды пайдалану клиптік ойлауды қалыптастырады, бала ақпаратты толық емес, үзбелі қабылдай бастайды. Бірақ мектептерде пайдалануға тыйым салудың қажеті жоқ.»

Мұғалімдер сабақта телефондар интернетке кіріпу, сол арқылы білім беру ресурстарын, бағдарламалар мен қосымшаларды пайдалану үшін қажет екенін жиі айтады.

Майра Айсина, –ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты, ҚР премьер-министрі Асқар Маминге депутаттық сауал жолдады. Сұраныста ол балаларды интернет желісінде, қосымша жүйелік шаралар мен шектеулермен қауіпсіздендіруді сұрайды. Сондай-ақ,» … – мектепте оқу кезінде смартфондарды, планшеттерді пайдалануға тыйым салу;», 5 ақпандағы сұраныс депутаттар сессиясында жария етілді.

Нәтижесінде не болды? Мектеп телефондарының 10 артықшылығына біз 10 кемшілікті таба аламыз. Қайсысы басым? Айтуға қиын.

Ал басқа елдерде қалай?

Францияда сабақ кезінде мектептерде ұялы телефондарды пайдалануға тыйым салу 2010 жылдан бастап әрекет етеді, ал өткен жылдың 1 қыркүйегінде ел билігі бұл талапты күшейтіп, бастауыш және орта мектеп оқушыларына оқу орындарына интернетке қосылған кез келген гаджеттерді, соның ішінде ақылды сағаты бар планшеттерді әкелуге тыйым салынған.

Германияда күн сайын контентті әдепсіздіктерден тазарту жұмыстарын мемлекет құрған Jugendschutz («Жастарды қорғау») коммерциялық емес ұйымы жүзеге асырады, ол Facebook, Google, YouTube, Twitter сияқты интернет-қызметтерді жеткізушілермен тікелей келіседі және оның мұхиттың ар жағындағы серіктестерімен контентті жою туралы 61% өтініш жасайды.

Ұлыбританияда көбінесе экстремистік материалдар бар сайттар қоршалады; балалар порнографиясы және авторлық құқықтарды бұзу және балаларға зиянды бағдарламалар мен бағдарламаларды көрсету кезінде қоғамдық теледидар үшін 21.00-ге дейін және ақылы телеарналар үшін 20.00-ге дейін тыйым салынады.

Әзірбайжанда, Грецияда, Тәжікстанда-мектептерде гаджеттерді пайдалануға тыйым салынады.

АҚШ-та барлығы штат заңнамасына байланысты.

Канадада мәселе аймақтық деңгейде шешіледі.

ҚХР-да биылғы жылдың қаңтарынан бастап сауда орталықтары мен интернет-кафелерде жұмыс күндері балаларға желіге кіруге тыйым салу күшіне енеді.

Мария Драчева

Тақырып бойынша оқыңыз:

Помогите нам рассказывать правду

Наши журналисты не боятся добывать правду, чтобы показывать ее вам.
В стране, где власти постоянно хотят что-то запретить, в том числе - запретить говорить правду, должны быть издания, которые продолжают заниматься настоящей журналистикой.

Мы хотим зависеть только от вас — тех, кто хочет знать правду, тех, кто не боится быть свободным. Помогите нам рассказать вам правду.

Пожалуйста, поддержите нас своим вкладом в независимую журналистику!

Это просто сделать – перейдите вот сюда

Можно поддержать нас и через KASPI GOLD, отправив свою сумму на номер 8 777 761 02 61

x
2021-05-09
Утром15.49 ℃
Днем22.22 ℃
Вечером23.5 ℃
Ночью18.02 ℃
Влажность39 %
ДавлениеhPa 1014
Скорость ветра5.73 м/с
2021-05-10
Утром14.74 ℃
Днем24.95 ℃
Вечером23.99 ℃
Ночью19.81 ℃
Влажность31 %
ДавлениеhPa 1016
Скорость ветра7.5 м/с