«Егер өз бағамызды көтермесек — банкротқа ұшыраймыз» — Оралдағы құс фабрикасының иесі

«Жайық құс» ЖШС қазір өз өнімін өзіндік құнынан төмен сатады – деп хабарлады оның иесі Темірғали Ескендіров. Сөрелерде импорттық тауық еті болған кезде азық бағасының өсуі құс фабрикасын банкроттық қаупіне душар етеді.

«Жайық құс» басшысы биылғы жылы құс фабрикасы үшін үлкен проблема – азық бағасының өсуі екенін атап өтті. БҚО-да жемдік астық тапшылығында, ауыл шаруашылығы басқармасының мәліметінше, шаруашылықтардың 180 мың тонна қажеттілігі кезінде барлығы 70 мың тонна қажетті жем жиналды. Қазір фабрика бүкіл Қазақстаннан азық сатып алады.

«Барлық құстарды тамақтандыру үшін күніне бір вагон жем қажет – бұл 70 тонна. Бұл жемдік астық қана емес, жем, соя, өсімдік майы», – дейді Ескендіров бройлер өндірісінің қыр-сыры туралы.

Бір жыл ішінде астық бағасы 30% — ға жуық-тоннасына 85-90 мың теңгеден 115-120 мың теңгеге дейін өсті. Соя шроты тоннасына 236 мың теңгеден 300 мыңға дейін қымбаттады.

Күнбағыс майы литріне 400 теңгеден 600 теңгеге дейін өсті – құс азығы қалай қымбаттағанын айтып, сандарды келтіреді.

-Менің ойымша, жем – шөптің күрт қымбаттауына байланысты елімізде құс фабрикаларының банкроттығы болады, — дейді Темірғали Ескендіров. – Қазір құс етінің өзіндік құны азықтың жаңа бағасын ескере отырып, бір килограмм үшін 880 теңгені құрайды. Біздің сату бағасы — 850 теңге. Ол одан да төмен болды, жыл басынан бері біз оны тек 4% — ға көтердік. Қазір шығынға кетпеу үшін бағаны 7-8% — ға көтеру керек деп ойлаймыз. Біз тауықты сата алмаймыз, импорт бізді қысады: демпинг бар – аймаққа көптеген арзан ресейлік және американдық тауықтар әкелінеді.

Қазір «Жайық құс» ЖШС иесі түсіндіргендей, олардың құс фабрикасы БҚО-да тауық етін тұтынудың жалпы көлемінің 25% — ын алады. Қалған құс еті облысқа сырттан – Ресей, Беларусь, Украина және Америкадан әкелінеді.

Құс фабрикасы айына дүкен сөрелеріне 300 тонна салқындатылған тауық етін жөнелтеді. Жылдық көлемі — 3,6 мың тонна (жыл ішінде батысқазақстандықтар 12 мың тоннаға дейін құс етін жейді).

Ескендіровтың айтуынша, терең дағдарысқа түспеу үшін кәсіпорын тұрақты негізде «Сбербанк»АҚ-қа қарыз қаражатын алуға жүгінеді.

Өткен жылы банктің қарыз қаражаты есебінен «Жайық құс» ЖШС төмен бағамен сояның үлкен көлемін сатып алды, сондықтан кәсіпорында былтырғы жем-шөптің қоры бар. Сонымен қатар, несиелік ресурстар есебінен құс фабрикасы жаңбырлатып суаруға арналған жабдық сатып алып, 200 гектар суармалы жерге жүгері отырғызды.

– Біз өз алқаптарымыздан гектарынан 50 центнерге дейін жүгері жинап, өзімізді 10% — ға азықпен қамтамасыз еттік, — дейді Темірғали Ескендіров. — Тағы 30% азық сатып алдық. Енді біз ресейлік және беларуссиялық тауық етінің бағасы қалай өсетінін, сатып алуды жалғастыру үшін жем бағасы қандай болатынын күтеміз. Егер жем-шөптің өсуі жалғаса берсе, біздің өнімімізге бағаның көтерілуіне жол бермеу мүмкін емес. Тұтынушылар, егер мен тауықтың сату бағасын көтермесем, бір жылдан кейін құс фабрикасын жабуға мәжбүр болатынымды түсінуі керек.

Қазақстандықтар жылына 340 мың тонна құс етін тұтынады. Жергілікті фабрикалар 220 мың тонна өндіреді. Қалған 40% ел шетелден импорттайды.

Людмила КАЛАШНИКОВА