«Жеке кәсіпкер ретінде тіркелу керек емес»: Қазақстанда өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға жаңа салық енгізілмек
Ұлттық экономика вице-министрі Азамат Әмрин салық кодексінің жобасында көзделген өзін-өзі жұмыспен қамтығандардың салық төлеуінің жаңа тәртібі туралы айтты.
Вице-министрдің айтуынша, салық төлеушілердің бұл санаты шағын және орта бизнес өкілдерімен, ауыл шаруашылығы саласының қызметкерлерімен бірге жаңартылған арнаулы салық режимдерінің бірін қолданатын болады.
Әмриннің айтуынша, министрлік жаңа кодекс жобасын әзірлеу кезінде қолданыстағы арнаулы салық режимдерін жеңілдетуге тырысқан, өйткені кәсіпкерлер мен мамандар олардың шамадан тыс көптігіне жиі шағымданады екен. Енді мұндай үш режим болады. Вице-министр бұл режимдердің ішіндегі негізгілердің бірі өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған режим екенін айтады.
«Бұл режим қазір бізде мобильді қосымша, платформа арқылы және патент арқылы жұмыс істейтін (өзін-өзі жұмыспен қамтыған) адамдарды қамтиды. Патент бойынша қызметтің төрт түрі бар, олар негізінен қолөнершілер. Бұл жерде, ең бастысы, оларға енді жеке кәсіпкер ретінде тіркелудің қажеті жоқ. Яғни, жеке кәсіпкер ретінде тіркелу міндетті емес», – деді вице-министр.
Оның айтуынша, мұндай төлем салық болып саналмайды, өйткені барлық сома кәсіпкердің зейнетақысына, әлеуметтік және медициналық сақтандыруына бағытталады. Мөлшерлеме 4% белгіленді, режимді қолдану үшін ай сайынғы кіріс шегі 1,25 миллион теңгені құрайды.
Осы жылға дейін өзін-өзі жұмыспен қамтығандар бірыңғай кешенді төлемге (ЕСП) аясында салық төлеп келген. Оның мөлшерлемесі бір АЕК-ке тең болды, ол 2023 жылы 3 450 теңгені құрады. Бұл төлем өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға тегін медициналық көмекті, әлеуметтік қамсыздандыруды және зейнетақыны алу құқығын берген.
2024 жылдың 1 қаңтарында бұл төлем жойылды. Содан бері өзін-өзі жұмыспен қамтыған қазақстандықтар екі нұсқаның бірін таңдай алады: төрт арнаулы салық режимінің бірін көздейтін жеке кәсіпкер ретінде тіркелу немесе 10% мөлшерлеме бойынша жеке табыс салығы бойынша жыл сайынғы өзін-өзі декларациялау.
Жыл басындағы есеп бойынша Қазақстанда өзін-өзі жұмыспен қамтығандар саны 1,2 миллионға жуық.
